Tăng huyết áp: nhận biết và phòng ngừa
Tăng huyết áp (THA) là tình trạng áp lực máu lên thành động mạch tăng cao hơn so với bình thường, được xác định khi chỉ số huyết áp tâm thu ≥ 140 mmHg và/hoặc huyết áp tâm trương ≥ 90 mmHg. Bệnh lí này đang gia tăng nhanh chóng tại nước ta với tỉ lệ rất cao. Hiện nay, cứ khoảng 5 người trưởng thành sẽ có ít nhất 1 người mắc THA.
Đây là bệnh lý mãn tính nguy hiểm, được mệnh danh là "kẻ giết người thầm lặng" bởi bệnh thường diễn biến âm thầm nhưng có thể gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng như đột quỵ, bệnh mạch vành, suy tim, tổn thương thận… và nguy hiểm hơn, có khoảng 50% số người không biết rằng mình đã mắc bệnh. Do vậy, việc nhận biết sớm và biết cách phòng bệnh trở thành chìa khóa cho việc đảm bảo sức khỏe của mỗi công dân.
THA nói riêng hay các bệnh Không lây nhiễm nói chung hầu như đều có thể dự phòng tốt bằng cách có chế độ sinh hoạt thích hợp. Một số khuyến cáo của NVYT dành cho mỗi người dân trong phát hiện sớm và dự phòng bệnh tăng huyết áp như sau:
• Kiểm tra huyết áp thường xuyên: Đây là biện pháp đơn giản và quan trọng nhất để phát hiện sớm bệnh. Mỗi người hãy tự nhớ số đo huyết áp của mình như nhớ số tuổi.
• Chế độ ăn uống khoa học: Thực hiện ăn nhạt (giảm muối), hạn chế các thực phẩm chế biến sẵn; tăng cường ăn rau xanh, trái cây và các loại ngũ cốc thô.
• Duy trì lối sống lành mạnh: Hạn chế rượu bia, tuyệt đối không hút thuốc lá hoặc thuốc lào. Tránh căng thẳng, lo âu, đảm bảo ngủ đủ giấc và làm việc điều độ.
• Tăng cường vận động: Duy trì tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày thông qua các hoạt động như đi bộ, chạy bộ, đạp xe hoặc các môn thể thao phù hợp với sức khỏe.
• Tuân thủ điều trị: Người bệnh đã được chẩn đoán tăng huyết áp cần uống thuốc đúng liều, đủ liều và liên tục theo chỉ định của bác sĩ. Không tự ý bỏ thuốc ngay cả khi huyết áp đã về mức bình thường.
Mọi người dân, đặc biệt là người từ 40 tuổi trở lên, hãy chủ động đến các cơ sở y tế gần nhất để được khám sàng lọc, tư vấn và quản lý sức khỏe kịp thời.
Tài liệu tham khảo:
- World Health Organization (WHO) – Hypertension overview
- WHO – A Global Brief on Hypertension: Silent Killer, Global Public Health Crisis
- Bộ Y tế - Báo cáo kết quả Điều tra quốc gia các yếu tố nguy cơ bệnh không lây nhiễm tại Việt Nam, năm 2021
- Bộ Y tế - hướng dẫn chẩn đoán, điều trị và quản lý một số bệnh không lây nhiễm tại Trạm Y tế xã, 2019
Nguyễn Hoàng Bảo Trân - Trung tâm Kiểm soát bệnh tật
